Wirus brodawczaka ludzkiego (Human Papilloma Virus – HPV)

Współcześnie mimo dostępności badań profilaktycznych, wzrostu świadomości oraz dużych nakładów finansowych choroby nowotworowe stanowią jedną z głównych przyczyn zgonów. Wśród Polek szóstym nowotworem pod względem częstości zachorowania w ostatnich latach (2011-2013 wg www.onkologia.org.pl) jest rak szyjki macicy.

 

Rysunek1. Częstość zachorowań na nowotwory u kobiet w Polsce w latach 2011 – 2013.[1]
Przyczyną powstawania tego nowotworu jest występowanie wysokoonkogennych typów wirusa brodawczaka ludzkiego (Human Papilloma Virus – HPV). Wirus ten występuje u ponad 99% chorych.
Innymi czynnikami w procesie nowotworzenia są wczesne rozpoczęcie współżycia seksualnego, duża liczba partnerów seksualnych, liczne porody i przewlekłe stany zapalne pochwy, palenie papierosów, obniżenie odporności.
Wirus HPV możne występować w kilkuset typach. Jednak tylko około 40 typów może odpowiadać za nowotworzenie. Ze względu na to typy wirusa HPV możemy podzielić na: wysokoonkogenne typy HPV oraz niskoonkogenne typy HPV. Do pierwszej grupy należą m.in. typy: 16, 18, 26, 31, 33, 35, 39, 45, 51, 52, 53, 56, 58, 59, 66, 68, 73, 82. Do niskiego ryzyka m.in.: 6, 11, 40, 42, 43, 44, 54, 61, 70, 72, 81, 89 [3].
Wirus znacznie częściej występuje u kobiet ale z powodu na przenoszenia drogą płciową zagrożeni są nim również mężczyźni. Ze względu na bezobjawowy charakter nosicielstwa brak jest świadomości zagrożenia. Szacuje się, że 3/4 osób aktywnych seksualnie miało kontakt z wirusem podczas kontaktów seksualnych albo poprzez intymny kontakt ze skórą narządów rodnych partnera.
Diagnostyka
Podstawowym badaniem przesiewowym jest cytologia złuszczeniowa, która opiera się na ocenie mikroskopowej utrwalonego na szkiełku podstawowym preparatu wymazu zawierającego złuszczone komórki pochodzące z nabłonka szyjki macicy. Wyniki początkowo opisywano w tzw. systemie Papanicolau, a obecnie wg systemu Bethesda. W naszym kraju ramach profilaktyki raka szyjki macicy badania wykonuje się u kobiet w wieku 25 do 59 lat w przedziale co 3 lata. Dzięki wprowadzeniu metody przesiewowej zaobserwowano spadek chorych na raka szyjki macicy w Europie Zachodniej. Alternatywą dla klasycznej metody przesiewowej, która daje dużo fałszywie negatywnych wyników jest metoda tzw. cytologii płynnej, zwanej także cytologią cienkowarstwową. Technika ta pozwala uzyskać preparaty lepszej jakości w kontekście oceny przez diagnostę.
Metodą, która jest najbardziej czuła w wykrywaniu obecności wirusa HPV jest metoda genetyczna. Prawie w każdym zakażeniu wykrywa się któryś z typów wysokoonkogennych wirusa HPV. Najbardziej odpowiednie są testy, które oferują typowanie wirusa zarówno wysokoonkogennych jak i niskoonkogennych typów. Na rynku wiele jest testów wykorzystujących materiał pobrany za pomocą wymazówki z kanału oraz z pochwowej części szyjki macicy. Tak pobrany materiał przekazuje się do laboratorium gdzie następuje identyfikacja.
Należy pamiętać, że wykrycie DNA wysokoonkogennego typu wirusa HPV nie umożliwia jednoczesnej identyfikacji zakażenia przetrwałego, które jest powiązane z procesem nowotworzenia.
Krajowa Izba Diagnostów Laboratoryjnych w rekomendacjach z 2014 roku zaleca aby testy DNA stosowane w profilaktyce raka szyjki macicy wykrywały możliwie najwięcej z 14 genotypów HPV wysokiego ryzyka: 16, 18, 31, 33, 35, 39, 45, 51, 52, 56, 58, 59, 66, 68.
Wpis powstał na podstawie artykułu, którego autorem jest Sebastian Wardak i zawiera jego fragmenty. pobierz plik
Piśmiennictwo:
1. http://onkologia.org.pl/nowotwory-zlosliwe-ogolem-2/
2. Wardak S.Wirus brodawczaka ludzkiego (Human Papilloma Virus- HPV) a rak szyjki macicy. Medycyna doświadczalna i mikrobiologia, 2016, 68: 73-84
3. http://www.euroimmundna.pl/hpv

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *